Wijziging Fiscale gevolgen Schenk- en erfbelasting bij huwelijkse voorwaarden

Inleiding: Wat zijn ongelijke breukdelen en waarom zijn ze fiscaal relevant?
Wanneer partners trouwen op huwelijkse voorwaarden, kunnen zij zelf bepalen hoe het gezamenlijk vermogen wordt verdeeld. In plaats van een gelijke 50/50‑verdeling kunnen zij kiezen voor ongelijke breukdelen, zoals 60/40, 70/30 of elke andere verhouding. Deze breukdelen bepalen welk deel van het vermogen aan wie toebehoort, zowel tijdens het huwelijk, bij een scheiding als bij overlijden.

Ongelijke breukdelen worden vaak gebruikt wanneer partners verschillend vermogen inbrengen, wanneer een onderneming moet worden beschermd of wanneer de wensen binnen een samengesteld gezin complexer zijn. Maar juist doordat deze verdeling kan leiden tot een verschuiving van vermogen tussen partners, kijkt de Belastingdienst kritisch naar de fiscale gevolgen.

Vanaf 1 januari 2026 is die beoordeling nog strikter geworden. Het eerdere beleid dat bepaalde situaties vrijstelling gaf, is vervallen. Hierdoor kan een wijziging in de gekozen breukdelen sneller worden gezien als een (belaste) schenking, met mogelijk gevolgen voor zowel de schenkbelasting als de erfbelasting.

Fiscale gevolgen per 1 januari 2026: schenk- en erfbelasting bij huwelijkse voorwaarden
Vanaf 1 januari 2026 verandert de fiscale behandeling van huwelijkse voorwaarden aanzienlijk. De aanpassing van het beleidsbesluit DGB2010/872M heeft vooral impact op stellen die kiezen voor ongelijke breukdelen in hun gemeenschap van goederen. In dit artikel lees je wat er precies verandert, wat dit betekent voor jouw situatie en waar je op moet letten als je huwelijkse voorwaarden wilt aangaan of aanpassen.

Belangrijke wijziging: beleid vervalt, wetgeving bepaalt
Tot en met 2025 kon je bij ongelijke eigendomsverhoudingen soms gebruikmaken van beleidsvrijstellingen uit onderdelen 3.3 en 3.4 van het besluit DGB2010/872M. Deze onderdelen zijn per 1 januari 2026 vervallen.

Vanaf nu geldt: De beoordeling loopt volledig via artikel 11 Successiewet 1956

Dat betekent dat er geen beleidsvrijstelling meer bestaat voor breukdelengemeenschappen. De wet bepaalt voortaan zelf of een wijziging in de huwelijksvoorwaarden een schenking oplevert.

Wat betekent dit concreet voor jou?

1. Striktere toets door de Belastingdienst
Vanaf 2026 kijkt de Belastingdienst direct naar de wettelijke criteria om te bepalen of sprake is van een belaste schenking. Er is geen ruimte meer om te verwijzen naar oude goedkeuringen of voorbeelden.

2. Opletten bij ongelijke breukdelen
Kiezen jij en je partner voor een verdeling zoals 60/40 of 70/30?
Dan moet worden vastgesteld of er sprake is van een vermogensverschuiving. Is dat het geval, dan kan schenkbelasting verschuldigd zijn.

3. Onderbouwing is belangrijker dan ooit
Bij elke wijziging in jullie huwelijksvermogensregime moet je vanaf 2026 beschikken over:

• een duidelijke toelichting op de wijziging;
• een waardering van het vermogen vóór en na de wijziging;
• een onderbouwing waarom er volgens jou wel of geen schenking plaatsvindt.

4. Ook relevant voor estate planning
Ongelijke breukdelen kunnen vanaf 2026 ook gevolgen hebben voor de erfbelasting. Het is dus belangrijk om huwelijkse voorwaarden en estate planning goed op elkaar af te stemmen.

Waarom is dit belangrijk?
De wijzigingen zorgen voor:

• minder beleidsruimte;
• meer rechtszekerheid, maar ook;
• meer kans op onverwachte fiscale gevolgen.

Zeker bij samengestelde gezinnen, ondernemers of wanneer er sprake is van ongelijk ingebracht vermogen, kunnen de gevolgen groot zijn.

Ons advies: laat je situatie vooraf beoordelen
Ga je huwelijkse voorwaarden aanpassen? Of denk je na over een andere verdeling van jullie vermogen? Dan is het verstandig om vooraf te laten beoordelen of er sprake kan zijn van een belaste schenking. Door de nieuwe wetgeving kan een keuze voor ongelijke breukdelen vanaf 2026 anders uitpakken dan je gewend was. Een goede voorbereiding voorkomt fiscale verrassingen achteraf.

Wij denken graag met je mee en brengen de fiscale gevolgen voor jouw situatie helder in kaart.

Wil je weten wat dit betekent voor jouw huwelijkse voorwaarden?

Neem gerust contact met ons op voor advies op maat.
We helpen je graag om de juiste keuzes te maken, juridisch én fiscaal.